Aspekt to cecha czasownika, która informuje, czy czynność jest w toku / powtarzana, czy zakończona / jednorazowa. W języku polskim każdy czasownik jest albo niedokonany (nd), albo dokonany (d).
💡 Ważne! Forma „napiszę" wygląda jak teraźniejsza, ale to czas przyszły prosty — czasowniki dokonane nie mają teraźniejszego!
Większość czasowników tworzy pary aspektowe — niedokonany i dokonany o podobnym znaczeniu:
| Niedokonany (nd) | Dokonany (d) | Sposób tworzenia |
|---|---|---|
| pisać | napisać | dodanie przedrostka na- |
| czytać | przeczytać | dodanie przedrostka prze- |
| jeść | zjeść | dodanie przedrostka z- |
| robić | zrobić | dodanie przedrostka z- |
| myć | umyć | dodanie przedrostka u- |
| kupować | kupić | zmiana przyrostka (-ować → -ić) |
| wychodzić | wyjść | zmiana rdzenia |
| biegać | pobiec | zmiana rdzenia + przedrostek |
| Czas | Niedokonany | Dokonany |
|---|---|---|
| Przeszły | pisałem | napisałem |
| Teraźniejszy | piszę | — brak! — tylko nd! |
| Przyszły | będę pisał (złożony) | napiszę (prosty) |
💡 Porównaj: przez godzinę czytałem (nd — czas trwania) vs w godzinę przeczytałem (d — czas wykonania).
Wybierz graczy do turnieju: