Te formy należy zapamiętać — nie wynikają z reguł:
Liczba pojedyncza
Liczba mnoga
Uwaga
rok
lata
supletywna
człowiek
ludzie
supletywna
dziecko
dzieci
supletywna
oko
oczy
nieregularna
ucho
uszy
nieregularna
ręka
ręce
nieregularna
brat
bracia
końcówka -ia
przyjaciel
przyjaciele
zachowanie -e
🔵 Pluralia tantum — tylko liczba mnoga
Pluralia tantum to rzeczowniki, które istnieją wyłącznie w liczbie mnogiej. Nie można powiedzieć „jedna drzwi" czy „jedno nożyczki".
Przykłady pluralia tantum
drzwi — (nie: drzwia / drzwio)
okulary — jedna para okularów, ale zawsze: okulary
nożyczki — jedne nożyczki
spodnie — jedne spodnie
usta — (forma sg. „usta" wygląda jak mn., ale to l.mn.)
plecy
urodziny — moje urodziny są w maju
wakacje
imieniny
🔴 Singularia tantum — tylko liczba pojedyncza
Singularia tantum to rzeczowniki, które nie mają formy liczby mnogiej. Zazwyczaj są to nazwy substancji, materiałów i nazwy własne.
Przykłady singularia tantum
mleko — nie: mleka (substancja)
mąka
cukier
złoto
powietrze
Polska — nazwa własna kraju
💡 Wskazówka: Singularia tantum to najczęściej nazwy substancji (mleko, woda, piasek), pojęcia abstrakcyjne (miłość, radość) oraz nazwy własne.
🔢 Odmiana liczebnikowo-rzeczownikowa
W języku polskim forma rzeczownika zależy od liczby. Wyróżniamy trzy wzory:
Liczba
Wzór
kot
pies
dziecko
rok
1
Mianownik l.poj.
1 kot
1 pies
1 dziecko
1 rok
2, 3, 4
Mianownik l.mn.
2 koty
2 psy
2 dzieci
2 lata
5, 6…
Dopełniacz l.mn.
5 kotów
5 psów
5 dzieci
5 lat
21, 22…
jak 1 lub 2–4
21 kotów
21 psów
21 dzieci
21 lat
💡 Uwaga: Liczby kończące się na 2, 3, 4 (ale nie 12, 13, 14) wymagają formy mianownika l.mn.: 22 koty, 33 psy. Liczby 12–14 wymagają dopełniacza: 12 kotów, 14 psów.